Najemcy lokali mieszkaniowych, podnajemcy, osoby mieszkające w lokalach, do których przysługuje im prawo spółdzielcze, osoby, mieszkające w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach, stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych i inne osoby mogą uzyskać dodatek mieszkaniowy.

Regulacje ustawowe dotyczące udzielania pomocy w formie dodatków mieszkaniowych precyzyjnie określają zasady i tryb ich przyznawania. Osoba ubiegająca się o taką formę pomocy w regulowaniu opłat za zajmowany lokal mieszkalny musi spełniać wszystkie określone warunki w ustawie o dodatkach mieszkaniowych. Niespełnienie choćby jednego z nich wyklucza możliwość uzyskania świadczenia. Dodatek mieszkaniowy jest formą pomocy Państwa dla osób, które nie są w stanie pokryć kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania. Przyznaje się go na wniosek osoby uprawnionej na okres 6 miesięcy, licząc od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu złożenia wniosku.

Kryteria ustawowe:

  1. Posiadanie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu.

Dodatek przysługuje:

  • najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych;
  • osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego;
  • osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych;
  • innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem;
  • osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny.
  1. Uzyskiwanie odpowiednio niskich dochodów.

Dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom - jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza:

  • 175% kwoty najniższej emerytury (brutto) - dla osoby mieszkającej samotnie (aktualnie jest to 2100,00 zł),
  • 125% kwoty najniższej emerytury (brutto) – dla rodziny, w której są co najmniej dwie osoby (aktualnie to jest 1500,00 zł na osobę).

Za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu.

Do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów; dodatków dla sierot zupełnych; jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka; dodatku z tytułu urodzenia dziecka; pomocy w zakresie dożywiania; zasiłków pielęgnacyjnych; zasiłków okresowych z pomocy społecznej; jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej; dodatku mieszkaniowego; zryczałtowanego dodatku energetycznego; świadczenia pieniężnego i pomocy pieniężnej, o których mowa w przepisach ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych; jednorazowy dodatek pieniężny dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne, zasiłki przedemerytalne, emerytury pomostowe albo nauczycielskie świadczenie kompensacyjne w 2016 r.; świadczenia wychowawczego; dodatku wychowawczego; dopłaty do czynszu, o której mowa w ustawie z dnia 20 lipca 2018 r. o pomocy państwa w ponoszeniu wydatków mieszkaniowych w pierwszych latach najmu mieszkania, świadczenia pieniężnego przyznawanego na podstawie art. 9 ustawy z dnia 22 listopada 2018 r. o grobach weteranów walk o wolność i niepodległość Polski.

Dochód z prowadzenia gospodarstwa rolnego ustala się na podstawie powierzchni gruntów wyrażonej w hektarach przeliczeniowych i przeciętnego dochodu z 1 hektara przeliczeniowego ostatnio ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Przeciętny dochód z pracy indywidualnych gospodarstw rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2019 r. wynosił 2715,00 zł.

Przez gospodarstwo domowe rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy, samodzielnie zajmującą lokal albo gospodarstwo prowadzone przez tę osobę wspólnie z małżonkiem i innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi, które swoje prawa do zamieszkiwania w lokalu wywodzą z prawa tej osoby.

  1. Zajmowanie lokalu mieszkalnego o odpowiedniej powierzchni użytkowej - zróżnicowanej w art. 5. ust. 1. ustawy o dodatkach mieszkaniowych z dn. 21 czerwca 2001r. (t.j. Dz. U. z 2013r. poz. 589)- w zależności od liczby osób w gospodarstwie domowym.

Dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego przekracza normatywną powierzchnię lokalu, ale nie więcej niż o:

  1. 30%,
  2. albo 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%.

Oznacza to, że odpowiednio do liczby osób w gospodarstwie domowym powierzchnia lokalu nie może być większa od:

Liczba osób
w gospodarstwie domowym
Powierzchnia normatywna, do której jest naliczany dodatek mieszkaniowy 130% -
powierzchnia użytkowa lokalu, której nie można przekroczyć aby otrzymać świadczenie
30%
150% -
pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej lokalu nie przekracza 60%
1 osoba 35 m2 45,5 m2 52,5 m2
2 osoby 40 m2 52,0 m2 60,0 m2
3 osoby 45 m2 58,5 m2 67,5 m2
4 osoby 55 m2 71,5 m2 82,5 m2
5 osób 65 m2 84,5 m2 97,5 m2
6 osób 70 m2 91,0 m2 105,0 m
7 osób 75 m2 97,5 m2 112,5 m2

 

Do obliczania dodatku zgodnie z art. 5. ust. 3. powołanej ustawy przewiduje się możliwość przyjęcia zwiększonej powierzchni normatywnej lokalu mieszkalnego o 15 m2, jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje:

  • osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku inwalidzkim,
  • osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju.

Dodatek mieszkaniowy uzależniony jest również od wysokości wydatków mieszkaniowych w miesiącu, w którym jest składany wniosek. Do obliczenia jego wysokości przyjmuje się następujące wydatki:

  1. czynsz,
  2. opłaty związane z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w częściach
  3. przypadających na lokale mieszkalne w spółdzielni mieszkaniowej,
  4. zaliczki na koszty zarządu nieruchomością wspólną,
  5. odszkodowanie za zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego,
  6. inne niż wymienione w pkt.1-4 opłaty za używanie lokalu mieszkalnego,
  7. opłaty za energię cieplną, wodę, odbiór nieczystości stałych i płynnych,
  8. wydatki stanowiące podstawę obliczania ryczałtu na zakup opału.

W przypadku lokali, w których nie ma centralnego ogrzewania, ciepłej wody, lub instalacji gazu przewodowego z zewnętrznego źródła – przysługuje ryczałt na zakup opału, który stanowi część dodatku mieszkaniowego.

Przy zajmowaniu części lokalu przez osobę lub domu jednorodzinnego, przy ustalaniu wydatków na mieszkanie uwzględnia się tylko wydatki, przypadające na tę część lokalu lub domu. Jeżeli osoba, ubiegająca się o dodatek mieszkaniowy, zamieszkuje w lokalu mieszkalnym lub domu nie wchodzącym w skład mieszkaniowego zasobu gminy (np. wynajmuje mieszkanie od osoby prywatnej, mieszka w lokalu spółdzielczym itp.) do wydatków dla celów obliczenia dodatku mieszkaniowego, zalicza się:

  • wydatki, które w wypadku najmu lokalu mieszkalnego byłyby pokrywane w ramach czynszu, lecz wyłącznie do wysokości czynszu, jaki obowiązywałby dla danego lokalu, gdyby ten wchodził w skład zasobu mieszkaniowego gminy.
  • opłaty, poza czynszem, które obowiązywałyby w zasobie gminy, gdyby ten lokal wchodził w skład tego zasobu.

Nie stanowią wydatków, wydatki poniesione z tytułu:

  • ubezpieczeń, podatku od nieruchomości, opłat za wieczyste użytkowanie gruntów,
  • opłat za gaz przewodowy, energię elektryczną, dostarczane do lokalu mieszkalnego (domu jednorodzinnego) na cele bytowe.

Dodatkowe informacje :

  • Kolejny wniosek należy złożyć w ostatnim miesiącu obowiązywania decyzji o przyznaniu dodatku mieszkaniowego.
  • Wypłatę dodatku wstrzymuje się, jeżeli osoba, której dodatek przyznano, nie opłaca na bieżąco różnicy ponad przyznany dodatek przez pełne dwa miesiące.
  • Dokumenty, na podstawie których osoba wypełniła deklarację o wysokości dochodów ma obowiązek przechowywać przez 3 lata.
  • Dodatek jest wypłacany na konto zarządcy domu, natomiast ryczałt na zakup opału do rąk wnioskodawcy, aczkolwiek istnieje możliwość złożenia prośby o przekazywanie całej wysokości dodatku (wraz z ryczałtem) na konto zarządcy domu.
  • Dodatku nie przyznaje się, jeżeli kwota wyliczonego dodatku byłaby niższa niż 2% kwoty najniższej emerytury.
  • Pracownik przeprowadzający wywiad środowiskowy może zażądać zarówno od wnioskodawcy jak i też innych członków gospodarstwa domowego złożenia, oświadczenia majątkowego. Odmowa złożenia powyższego dokumentu stanowi podstawę do wydania decyzji odmawiającej przyznania dodatku mieszkaniowego.

Postępowanie w sprawie przyznanego dodatku mieszkaniowego kończy się wydaniem decyzji administracyjnej w terminie 30 dni od daty złożenia poprawnie wypełnionego wniosku wraz z niezbędną dokumentacją. Od decyzji przysługuje Stronie prawo wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, za pośrednictwem organu, który wydał decyzję w terminie 14 dni od daty jej otrzymania.